ابو القاسم سلطانى
259
دايرة المعارف طب سنتى ( گياهان دارويى ) ( فارسى )
تركيبات شيميائى : گياه حاوى يك ماده تلخ ، تانن و 1 / 0 تا 4 / 0 درصد اسانس مىباشد كه از 60 تا 70 درصد استراگول ، 15 تا 20 درصد ترپنها نظير اسيمن Ocimen ، فلاندرن Phellandren ، سينئول Cineol ، كاپيلن Capillen ، نرول Nerol ، توجن Thujone ، . . . تشكيل شده است . خواص درمانى : گياه داراى اثرات آنتىاسپاسموديك ، ضدعفونىكننده داخلى ، مشهى ، ضد نفخ ، مقوى معده و بهطور خفيف قاعدهآور ، خوابآور و ضد كرم مىباشد . موارد مصرف درمانى : در سكسكه ، درد معده و روده ، دردهاى دوران قاعدگى ، دردهاى رماتيسمى ، هوابلعى ، نفخ و بىاشتهائى مصرف درمانى دارد . موارد مصرف اسانس : اسانس آنكه بواسطه تقطير گياه تازه با بخار آب حاصل مىشود در سكسكه بهترين اثر را در تسكين آن دارد و در حقيقت داروى انتخابى است . همچنين در بىاشتهائى ، سوءهاضمه عصبى ، اسپاسم دستگاه گوارش ، نفخ ، فقدان قاعدگى و دردهاى دوران قاعدگى مورد مصرف درمانى دارد . موارد مصرف ديگر اسانس : اسانس ترخون به عنوان ماده معطر در صابون ، مواد آرايشى ، عطرها ، دترژنتها همچنين به عنوان ماده معطر در غذاها و ادويهجات داخل مىشود . با اسانس طرخون يك نوع نوشابه ساده براى رفع خستگى تهيه و مصرف مىشود . اشكال داروئى : دمكرده : دمكرده 20 تا 30 در هزار كه به مدت ده دقيقه دم مىنمايند بعد از غذا نوشيده مىشود اسانس آن 2 تا 3 قطره در عسل 3 تا 4 دفعه در روز سميت : اسانس ترخون به علت مقدار استراگول بالائى كه دارد كمى سمى است و احتمالا كارسينوژن مىباشد لذا از مصرف ميزان زياد آن بايد خوددارى كرد . مصرف غير مجاز : در دوران آبستنى اسانس ترخون نبايد مصرف گردد .